بررسی و نقد سه شبهه در دایره المعارف لیدن پیرامون برخورد پیامبر (ص) با اهل کتاب

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم

چکیده

مقاله «محمّد پیامبر اسلام» از مقالات مهم و محوری در دائره المعارف اسلام لیدن است. در این مقاله به دلیل یک سونگری و آشنا نبودن با معارف اسلامی و گاه تعمد و جانبداری مغرضانه، پیامبر اکرمJ را در معرض اتهامات و نسبت‌های ناروایی قرار داده‌اند. لذا در این مقاله با روش تحلیلی و با استفاده از دلایل عقلی و نقلی، سه شبهه پیرامون برخورد پیامبرJ با اهل کتاب، مورد بررسی و نقد قرار گرفته‌است. مستشرقان قائلند پس از آنکه یهودیان مدینه ادعای پیامبری محمّدJ را نپذیرفتند، نظر مثبت پیامبر درباره مسیحیان نیز تغییر یافت! در حالی‌که بر اساس شواهد و قرائن علت تغییر برخورد پیامبر با اهل کتاب پیمان شکنی و توطئه آنان علیه مسلمانان بوده‌است؛ همچنین مستشرقان بیان داشته‌اند که محمّدJ در مدینه با هوشمندی برای جذب یهودیان، برخی عبادات و رسوم آنان را پذیرفت! این مدعا علاوه بر اینکه بدون دلیل است، منشأ احکام اسلام را هوش سیاسی پیامبر دانسته‌است؛ با آنکه منشأ آن حکم الهی است. همچنین مستشرقان مدعی‌اند پیامبر با سه قبیله «بنی‌قینقاع»، «بنی‌نضیر» و «بنی‌قریظه» برخورد بسیار خشن داشته‌است! بنا بر اسناد معتبر، یهودیان این قبایل سرکشی پیشه کردند، پیمان شکستند و با همدستی مشرکان قریش توطئه علیه مسلمانان و قتل پیامبرJ را کشیدند؛ این امور علت اصلی تنبیه آنان بود.

کلیدواژه‌ها



١. قرآن کریم.
٢. ابن شبه النمیری، عمر بن شبه.( ١٤١٠ ). تاریخ المدینه المنوره. قم: دار الفکر.
٣. ابن کثیر، اسماعیل.( ١٤١٢ ). البدایه و النهایه. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
٤. ابن هشام، ابومحمّد عبدالملک.( ١٣٨٣ ). السیرة النبویه. تحقیق: محمّد محیی الدین عبدالحمید. قاهره:
مکتبه محمّد علی صبیح و اولاده.
٥. ابن اثیر جزری، عزالدین.( ١٤٠٩ ). اسد الغابه. بیروت: دار الفکر.
٦. اشتاین سالتز، آدین.( ١٣٨٤ ). سیری در تلمود. ترجمه باقر طالبی دارابی. قم: بوستان کتاب.
٧. آیتی، محمّد ابراهیم.( ١٣٦٦ ). تاریخ پیامبر اسلام. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
٨. آلوسی، محمود بن عبدالله.( ١٤١٥ ). روح المعانی. چاپ اول. بیروت: دارالکتب العلمیه.
٩. بخاری، محمّد بن اسماعیل.( ١٤١٨ ). صحیح بخاری. چاپ اول. بیروت: دارالفکر.
١٠ . بلاذری، احمد بن یحیی.( ١٤١٧ ). انساب اشراف. چاپ اول. بیروت: دار الفکر.
١١ . بیضاوی، عبدالله بن عمر.( ١٤١٨ ). انوار التنزیل و اسرار التأویل. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
١٢ . بیهقی، احمد بن حسین. ( ١٤١٩ ). السنن الکبری. بیروت: دار الفکر.
١٣ . .( ١٤٠٥ ). دلائل النبوه. بیروت: دارالکتب العلمیه.
١٤ . ترمذی، محمّد بن عیسی.( ١٤١٩ ). الجامع الصحیح و هو سنن الترمذی. قاهره: دار الحدیث.
١٥ . جواد علی.( ١٩٧٦ ). المفصّل فی تاریخ العرب. بیروت: دارالملایین.
١٦ . جوادی آملی، عبدالله.( ١٣٨٨ ). تفسیر تسنیم. چاپ چهارم. قم: اسراء.
١٧ . حویزی، عبدعلی بن جمعه.( ١٣٨٣ ). نور الثقلین. تهران: مطبعه العلمیه.
١٨ . ذهبی، محمّد بن احمد.(بی تا). میزان الاعتدال فی نقد الرجال. بیروت: دارالفکر.
١٩ . زهری، محمّد بن سعد.( ١٤١٠ ). الطبقات الکبری. بیروت: دار الکتب العلمیه.
٢٠ . سالم، عبدالعزیز.(ب یتا). تاریخ العرب قبل الاسلام. قاهره: انتشارات موسسة الشباب الجامعة
اسکندریه.
٢١ . سبحانی، جعفر.( ١٣٦٣ ). فروغ ابدیت. قم: نشر دانش اسلامی.
مجلۀ پژوه شهای ادیانی. شمارۀ ٢. صص: .« نماز در آیین یهود » .( ٢٢ . سلیمانی، حسن و قاسمی، مهدی.( ١٣٩٢
.١١٧- ١٣٨
٢٣ . سیوطی، جلال الدین.( ١٤٠٤ ). الدر المنثور. قم: کتابخانه آیت الله مرعشی.
٢٤ . شهیدی، سید جعفر.( ١٣٧٨ ). تاریخ تحلیلی پیامبر اسلام. تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
١۶٠ | دوفصلنامه شبهه پژوهی مطالعات قرآنی سال اول، شماره ١، پاییز و زمستان ١٣٩٨
٢٥ . طباطبایی، سید محمّدحسین.( ١٣٩٣ ). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: مؤسسه مطبوعاتی اسماعیلیان.
٢٦ . طبرسی، فضل بن حسن.( ١٣٩٥ ). مجمع البیان فی تفسیر القرآن. چاپ پنجم. تهران: المکتبه
الاسلامیه.
٢٧ . .( ١٤١٧ ). اعلام الوری باعلام الهدی. قم: موسسه آل البیت لاحیاء الثراث.
٢٨ . طبری، محمّد بن جریر.( ١٢٩١ ). تاریخ طبری. ترجمۀ ابوعلی محمّد بلعمی. لکهنو: [بی نا].
٢٩ . طوسی، محمّد بن حسن.( ١٤٠٧ ). تهذیب الاحکام. تهران: دار الکتب الاسلامیه.
٣٠ . عاملی، سید جعفر مرتضی.( ١٣٨٥ ). الصحیح من سیره النبی الاعظم. قم: دارالحدیث.
٣١ . عسقلانی، ابن حجر.( ١٣٧٩ ). فتح الباری شرح صحیح البخاری. بیروت: دار المعرفه.
٣٢ . العصفری، خلیفه بن خیاط.( ١٤١٥ ). تاریخ خلیفه. بیروت: دار الکتب العلمیه.
٣٣ . فخر رازی، محمّد بن عمر.( ١٤٢٠ ). مفاتیح الغیب. چاپ سوم. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
٣٤ . .( ١٤٢٠ ). المحصول فی علم اصول الفقه. بیروت: المکتبه العصریه.
.« تأملی در اسناد احادیث ناظر به عدالت صحابه » .( ٣٥ . فهیمی تبار، حمیدرضا و آذری فرد، مهدی.( ١٣٩٣
.١٤١- مجلۀ تحقیقات علوم قرآن و حدیث. شمارۀ ٣. صص: ١٧٢
٣٦ . قرطبی، محمّد بن احمد.( ١٣٦٤ ). الجامع لاحکام القرآن. چاپ اول. تهران: دارالکتب المصریه.
٣٧ . کتاب مقدس.( ١٩٨٠ ). کتاب مقدس. [بی جا]: دارالکتاب المقدس.
٣٨ . کلینی، محمّد بن یعقوب.( ١٣٦١ ). الکافی. قم: دفتر نشر فرهنگ اهل بیت، چاپ اسلامیه.
٣٩ . مقریزی، احمد بن علی.(بی تا). الامتاع و الاسماع. بیروت: دارالکتب العلمیه.
٤٠ . واقدی، محمّد بن عمر.( ١٤٠٩ ). المغازی. به تحقیق مارسدن جونس. بیروت: موسسه الاعلمی.
٤١ . همدانی، رفیع الدین اسحاق بن محمّد.( ١٣٦٠ ). سیرت رسول الله. تهران: خوارزمی.
٤٢ . هیثمی، علی بن ابوبکر.( ١٤٠٨ ). مجمع الزوائد و منبع الفوائد. بیروت: دارالکتب العلمیه.
٤٣ . یعقوبی، احمد بن أبی یعقوب.( ١٣٧١ ). تاریخ یعقوبی. ترجمه محمّدابراهیم آیتی. چاپ ششم. تهران:
انتشارات علمی و فرهنگی.
44. Encyclopedia of Islam, Mohammed the Prophet of Islam, vol 3, Isbn 978-90-04-09419-2
45. Muhamad at Medina, M. Watt, Publication date: 1956, ISBN-10: 1298492777.
46. Encyclopaedia of the Quran, vol 1, date: 2001, ISBN- 90-04-14743-