دو فصلنامه علمی 
شبهه پژوهی مطالعات قرآنی

دو فصلنامه علمی شبهه پژوهی مطالعات قرآنی

بررسی و نقد مبنای تاریخ‌مندی انسان و تأثیر آن بر تاریخ‌مندی قرآن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش‌آموخته سطح سه موسسه آموزش عالی حوزوی تربیت مدرس و مدرس سطوح عالی حوزه علمیه قم
2 استادیار گروه الهیات، معارف و تربیت اسلامی. دانشگاه فرهنگیان. تهران. ایران
3 دانشیار گروه مبانی نظری اسلام. دانشگاه تهران. تهران. ایران.
10.22034/sdqr.2026.545787.1181
چکیده
رویکرد هرمنوتیک فلسفی در انسان‌شناسی، با تاکید بر تاریخ‌مندی و سیالیت فهم بشر، پیامبر (ص) و قرآن را محصول فرهنگ و تاریخ عرب می‌داند که قداست و جهان‌شمولی قرآن را به چالش می‌کشد. این دیدگاه توسط برخی نواندیشان دینی مطرح شده و قرآن را محدود به زمان و متاثر از شخصیت پیامبر (ص) معرفی می‌کند. هدف این پژوهش، نقد مبنای تاریخ‌مندی انسان و تاثیر آن بر تاریخ‌مندی قرآن است. با تکیه بر منظومه فکری اسلام، این مقاله نشان می‌دهد که انسان دارای ظرفیت‌های فراتاریخی است که این ظرفیت در وجود پیامبر (ص) به نحو اکمل وجود دارد. ضرورت این پژوهش از آنجا ناشی می‌شود که دیدگاه‌های تاریخ‌مندانه می‌تواند به نسبی‌گرایی و سلب اعتبار از آموزه‌های دینی منجر شود. این مقاله با روش کتابخانه‌ای و توصیفی - تحلیلی، دیدگاه اسلام را درباره انسان و ظرفیت‌های فراتاریخی او، به‌ویژه در ساحت پیامبر (ص) و قرآن کریم بررسی می‌کند. این مقاله با نقد دیدگاه تاریخ‌مندی انسان و متون مقدس، با استناد به مبانی اسلامی، بر فراتاریخی بودن انسان، پیامبر (ص) و قرآن کریم تأکید می‌کند. میل فطری به جاودانگی، حرکت تکاملی انسان، نظریه حرکت جوهری ملاصدرا و اخبار غیبی پیامبر (ص) و اعجاز علمی قرآن، شواهدی بر این مدعاست.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 03 خرداد 1405

  • تاریخ دریافت 16 شهریور 1404
  • تاریخ بازنگری 25 آبان 1404
  • تاریخ پذیرش 30 آذر 1404